Budowle sakralne i cmentarze:

Nazwa:  Kościół p.w. Świętej Rodziny

Opis: Malowniczo położony na wzgórzu kościół neogotycki zbudowany w latach 1908-1909. Wnętrze kościoła trójnawowe, halowe z wydzielonym, prostokątnym prezbiterium, nakryte sklepieniem gwiaździstym, podpartym dwoma rzędami ośmiobocznych filarów. Budynek kościoła trójczłonowy, przykryty dwuspadowymi dachami, wieża zwieńczona sygnaturką w formie pinakla krytego blachą.

Od początku służył katolikom, w 1934 roku ustanowiono tu Sanktuarium Świętej Rodziny, reerygowane w roku 1987. Ma ono charakter ogólnodiecezjalny i corocznie w pierwszą niedzielę przypadającą po 15 sierpnia odbywa się tu odpust ku czci Świętej Rodziny, na który przybywają pielgrzymi z okolicznych miejscowości.

Położenie: Ryjewo, na wzgórzu w centralnej części wsi, przy ulicy Grunwaldzkiej. Wieża kościelna góruje nad okolicą, co powoduje, że kościół jest widoczny ze znacznej odległości.

Inne uwagi: Za kościołem znajduje się cmentarz, obok zaś plebania. To wszystko wraz z otaczającą kościół zielenią wpisane jest do rejestru zabytków woj. pomorskiego [rej. nr 333/94 z dnia 11.02.1994 r.] Ze wzgórza rozciąga się wspaniały widok na Dolinę Wisły, okoliczne lasy i zamek w Gniewie.

Nazwa: Kościół poewangelicki

Opis: Zbudowany w 1895 roku, po II wojnie światowej popadł w ruinę. Odbudowany w latach 1988-91, służy obecnie katolikom i parafii bł. Michała Kozala. W pobliżu znajduje się dawne mieszkanie pastora, budynek eklektyczny z elementami neogotyku z około 1900 roku, obecnie przedszkole.

Położenie: Ryjewo,budynek przedszkola ul. Grunwaldzka 56, kościół znajduje się w sąsiedztwie.

Uwagi: Wpisany do rejestru zabytków woj. pomorskiego [nr 131/89]. W północnej części wsi przy ul. Grunwaldzkiej, przy szosie w kierunku Sztumu znajdują się dwa dawne cmentarze ewangelickie, z czego jeden zachowany jest w dość dobrym stanie. [za budynkiem nr 100].

Nazwa: Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa

Opis: Neogotycki kościół zbudowany w latach 1881 - 1886, otoczony cmentarzem. Wnętrze trójnawowe, przykryte sklepieniem krzyżowo-żebrowym, w prezbiterium wspartym na służkach przechodzących w półkolumny o kompozytowych głowicach. Korpus nakryty wysokim dachem dwuspadowym, prezbiterium dachem pięciopołaciowym. Warto zwrócić też uwagę na granitową, gotycką chrzcielnicę z dekoracją pasową znajdującą się przed wejściem do kościoła

Położenie: Benowo

Uwagi: Wpisany do rejestru zabytków woj. pomorskiego [nr 345/94 z dnia 12.04.1994]

Nazwa: Kościół p.w. Św. Katarzyny

Opis: Najstarszy z zachowanych kościołów w gminie Ryjewo. Obecna budowla została wzniesiona w 1647 roku, prawdopodobnie na reliktach wcześniejszej budowli {prawdopodobnie z końca XIII lub początku XIV wieku). W 1819 roku do kościoła dobudowano wieżę. Wokół kościoła rozciąga się cmentarz. Z parafii pochodzi Bł. Ks. Władysław Demski, wyniesiony na ołtarze przez Jana Pawła II w czerwcu 1999 r.

Położenie: Straszewo

Uwagi: Wpisany do rejestru zabytków woj. pomorskiego [nr 72/83 z dnia 30.05.1984]

Nazwa: Cmentarze mennonickie

Opis: Pierwszy z nich znajdował się w dawnej wsi Tragheimerweide, powstałej na mocy kontraktu z grupą mennonitów w 1713 roku. Wcześniej okoliczne pastwiska dzierżawili gburzy ze wsi Tragheim na Żuławach Malborskich, stąd nazwa późniejszej osady. W okolicy cmentarza znajdował się zbudowany prawdopodobnie w latach siedemdziesiątych XVIII wieku drewniany bettenhaus [rozebrany w chwili zbudowania bettenhausu w sąsiedniej wsi] , jedyny dom modlitwy tego wyznania na prawym brzegu Wisły pomiędzy Kwidzynem i Malborkiem. Drugi cmentarz znajdował się we wsi Zwanzigerweide – również wydzierżawionej mennonitom w XVIII wieku. Obok cmentarza w 1866 roku zbudowano nowy bettenhaus [zniszczony po II wojnie światowej] dla pobliskiej gminy wyznaniowej. Obydwa cmentarze znajdują się na sztucznie usypanych wzniesieniach – terpach, najstarsze ze zidentyfikowanych grobów pochodzą z pierwszej połowy XIX wieku. Obie wsie od lat 20-tych XX wieku zostały połączone w jeden organizm wiejski pod nawą Tragheimerweide, obecnie Barcice.

Położenie: Barcice, przy posesji nr 70 i nr 85

Uwagi: dwa pierwsze odrestaurowane. Z miejscowości Jarzębina znajduje się kolejny w gminie Ryjewo cmentarz mennonicki, ale jest znacznie mniejszy od wyżej wymienionych i zachował się w dużo gorszym stanie.

Budowle świeckie:

Nazwa: Zagroda mennonicka

Opis: Najstarszy tego typu obiekt w powiecie kwidzyńskim, pochodzący z końca XVIII wieku. Z zachowanego na nadprożu napisu wynika, że zasadniczy budynek powstał w 1779 roku. Zagroda składa się z domu mieszkalnego, domu dla dziadków, obory – znajdujących się w jednym ciągu – i ustawionej pod kątem prostym stodoły. Całość umieszczona na rzucie litery „L”. Obok znajduje się dom dla robotników z 1827 roku. Całość jest przykładem unikalnego dzisiaj typu budownictwa olenderskiego.

Położenie: posesja nr 30

Uwagi: wpisana do rejestru zabytków województwa pomorskiego [rej. Nr 223/92 z 29.05.1992 r.]

Nazwa: Układy osadnicze i ruralistyczne wsi leżących w pradolinie Wisły

Opis: charakterystycznym element krajobrazu w tych miejscowościach są m.in. zagrody typu „langhof” oraz zagrody położone na terpach.

Położenie: zagrody typu „langhof”: Barcice [zagrody nr 32, 16 – 17, 10, 58, 59], Benowo [nr 20, 21, 25, 28, 29, 30, 32, 35], Jarzębina [nr 1, 3, 4, 8, 19, 25], Mątowskie Pastwiska [ nr 15, 18, 38, 39, 40], Rudniki [nr 8, 18, 15, 17, 22, 23, 35, 36] Warte zobaczenia są następujące elementy dziedzictwa kulturowego na tym terenie: Barcice [zagrody typu „winkelhof” nr 15 i 20; budynki nr 8,29,33] Benowo [budynki nr 33,61,52,53,80] Jarzębina [budynek nr 18], Rudniki [budynek dawnej szkoły mennonickiej nr 30, 26, 29, 2, 6, 10 i 16]

Uwagi: W/w miejscowości znajdują się w zachodniej części gminy położone w pradolinie Wisły. Są to tereny na których osiedlali się mennonici, którzy pozostawili po sobie charakterystyczną zabudowę, unikatowe w Polsce siedliska na terpach, systemy melioracyjne i wodne.

Budowle militarne i pomniki pamięci narodowej:

Nazwa: Szańce ziemne z okresu wojen szwedzkich

Opis: Pozostałości po dawnych umocnieniach szwedzkich, zbudowane prawdopodobnie w 1626 roku w celu umocnienia terenu między Wisłą, Sztumem i Malborkiem. Miały ochraniać trakt Sztum – Biała Góra i zablokować możliwość przedarcia się w głąb terenu poza tą linią.

Lokalizacja Benowo, w lesie na płn. od wsi, w pobliżu leśniczówki Wygoda, ciągną się wzdłuż drogi do Białej Góry.

Uwagi: W pobliżu znajduje się rezerwat przyrody „Biała Góra” z roślinnością stepową, leżący już w gminie Sztum.

Nazwa: Obelisk upamiętniający bitwę ze Szwedami w 1629 roku

Opis: Wojska polskie pod wodzą hetmana polnego Stanisława Koniecpolskiego zadały klęskę wycofującym się w kierunku Malborka wojskom Gustawa II Adolfa w rejonie między Trzcianem a Pułkowicami

Położenie: Trzciano, miejscowość położona we wschodniej części gminy, obelisk znajduje się przy drodze do Kwidzyna.

Uwagi dodatkowe:

Nazwa: Tablica ku czci trzech działaczy polonijnych

Opis: Tablica poświęcona Antoniemu Pacerowi, Antoniemu Lewickiemu i Teofilowi Rawickiemu, którzy zostali zamordowani w czasie II wojny światowej w obozach koncentracyjnych w Stutthofie  i Gusen.

Położenie: Trzciano

Uwagi:

Pomniki przyrody:

Nazwa: dęby szypułkowe Adam i Ewa.

Opis: w tym miejscu zaczyna się ścieżka spacerowa wzdłuż strumyka uchodzącego do jeziorka. Malowniczo wije się wąwozem, po obu stronach strumyka. Wzdłuż ścieżki znajdują się ławki do siedzenia i stoły, nad strumykiem zawieszonych jest kilka mostków.

Położenie: Ryjewo, przy oczku wodnym przy wjeździe od strony Sztumu.

Uwagi: W przedwojennym Ryjewieteren ten nazywano Rajem, a leśne strumyki wijące się wąwozem nosiły nazwę Tygrysu i Eufratu.