Jakie nowe uprawnienia zyskują radcy prawni?

1 lipca 2015 roku może być uznawany za datę przełomową, właśnie wtedy nastąpi bowiem zrównanie uprawnień procesowych charakterystycznych dla adwokatów oraz radców prawnych. Od teraz radca prawny może więc występować jako obrońca w postępowaniu karnym. Czy jednak oznacza to, że będzie to możliwe w każdej sytuacji? Gdy analizujemy proces rozszerzania uprawnień radców prawnych, nie możemy nie dostrzec tego, że ma on miejsce niemal od tej samej chwili, w której mieliśmy do czynienia z powstaniem tego samorządu zawodowego.

Już w 2005 roku podjęto przecież decyzję o dopuszczeniu radców prawnych do świadczenia pomocy w sprawach związanych z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym. Wtedy też zdecydowano o usunięciu ograniczeń związanych ze świadczeniem pomocy prawnej tym osobom fizycznym, które nie były przedsiębiorcami. Kolejne wydarzenia przełomowe miały miejsce w roku 2010, zniesiono bowiem wtedy ograniczenia odnoszące się do występowania radców prawnych w postępowaniu karnym, w którym mogli się oni stać pełnomocnikami. Dziś nie ma już pod tym względem żadnych różnic pomiędzy nimi oraz adwokatami. Radca prawny zyskał również możliwość występowania w tych postępowaniach, które dotyczyły spraw o wykroczenia, zyskał też możliwość podjęcia się obrony w postępowaniach dyscyplinarnych. Zmiany z 1 lipca 2015 to zatem kolejny krok na drodze do zrównania obu zawodów, choć warto podkreślić, że postrzega się je jako szansę, a nie jako nowy obowiązek, z którego musi wywiązać się radca. Zmiany dotyczą również przemodelowania samego postępowania sądowego tak, aby możliwa stała się większa kontradyktoryjność, zakładają przy tym zaktywizowanie stron procesowych, choć ich celem jest też wzmocnienie roli sądu jako arbitra. Ich celem jest też ograniczenie przewlekłości postępowania odwoławczego oraz podjęcie próby przyspieszenia i usprawnienia postępowania, co wiąże się z nowym spojrzeniem na instytucję mediacji.

Warto wspomnieć również, że teraz decyzje o charakterze technicznym i porządkowym oraz mniej istotne decyzje o charakterze merytorycznym, będą mogły być podejmowane przez referendarzy sadowych, a strony już na etapie postępowania sądowego otrzymają szerszy dostęp do pomocy prawnej. Warto wspomnieć i o tym, że reprezentowanie oskarżonego, czy też podejrzanego przez radcę prawnego nie będzie mogło następować w każdych okolicznościach. Radca prawny nie będzie mógł zatem pozostawać w stosunku pracy z innymi podmiotami, choć wyłączenie to nie obejmuje ani pracowników naukowych, ani naukowo-dydaktycznych. Nawet te ograniczenia nie wpływają jednak na ocenę rozszerzenia uprawnień jako przełomową.



Artur

Opis autora #1